ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

Γιατί τα συνταγογραφούμενα φάρμακα χρειάζονται οπωσδήποτε συνταγή γιατρού;

Γιατί ο γιατρός γνωρίζει ποιο είναι το κατάλληλο φάρμακο για την ασθένειά μας, σε ποια δοσολογία πρέπει να το παίρνουμε ανάλογα με την ηλικία μας, τυχόν άλλες παθήσεις, αλλεργίες ή φάρμακα που μπορεί να παίρνουμε. Τα φάρμακα δεν είναι ασφαλή, αν λαμβάνονται με λάθος τρόπο ή σε λάθος δόση.

Γιατί η υπερβολική χρήση αντιβιοτικών είναι επικίνδυνη;

Η άσκοπη χρήση των αντιβιοτικών οδηγεί σε αντοχή των μικροβίων, δηλαδή τα μικρόβια γίνονται πιο ισχυρά, με αποτέλεσμα τα αντιβιοτικά να μην είναι πια δραστικά. Έτσι, πολλές από τις λοιμώξεις που μέχρι σήμερα θεραπεύονταν χάρη στα αντιβιοτικά, δεν μπορούν πλέον να αντιμετωπιστούν.

Είναι τα πρωτότυπα και τα γενόσημα φάρμακα που κυκλοφορούν στην Ελλάδα εξίσου ασφαλή και αποτελεσματικά;

Το γενόσημο προϊόν περιέχει την ίδια δραστική ουσία, όπως το εγκεκριμένο πρωτότυπο προϊόν, σε ίδια ποσότητα. Τα γενόσημα προϊόντα παίρνουν άδεια αφού λήξει η περίοδος «αποκλειστικότητας» του πρωτότυπου φαρμάκου.

Όλα τα φάρμακα, τόσο τα πρωτότυπα όσο και τα γενόσημα, ανεξάρτητα από τη χώρα παραγωγής τους, για να εισαχθούν και να κυκλοφορήσουν στην Ελλάδα, ελέγχονται και εγκρίνονται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων (ΕΜΑ) και τον Εθνικό Οργανισμό Φαρμάκων (ΕΟΦ). Ο ΕΟΦ διενεργεί συστηματικά εργαστηριακούς ελέγχους και επιθεωρήσεις. Επιπλέον, μετά την αδειοδότηση και κυκλοφορία των φαρμάκων, ο ΕΟΦ κάνει εργαστηριακούς δειγματοληπτικούς ελέγχους και τακτικές και έκτακτες επιθεωρήσεις.

Τι είναι γενόσημο φάρμακο και πώς παίρνει άδεια κυκλοφορίας στην Ελλάδα;

Γενόσημο προϊόν είναι ένα φαρμακευτικό προϊόν που παρασκευάζεται με τέτοιο τρόπο, ώστε να είναι ίδιο με ήδη εγκεκριμένο προϊόν και είναι ασφαλές και αποτελεσματικό. Το γενόσημο προϊόν περιέχει την ίδια δραστική ουσία, όπως το προϊόν αναφοράς, σε ίδια ποσότητα.

Όλα τα φάρμακα, τόσο τα πρωτότυπα όσο και τα γενόσημα, ανεξάρτητα από τη χώρα παραγωγής τους, για να εισαχθούν και να κυκλοφορήσουν στην Ελλάδα, πρώτα ελέγχονται και πιστοποιούνται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων και τον ΕΟΦ.

Γιατί είναι επικίνδυνο να παίρνουμε φάρμακα που μας προτείνουν φίλοι ή συγγενείς;

Μόνο ο γιατρός μπορεί να μας συστήσει να πάρουμε ένα φάρμακο ή ο φαρμακοποιός για τα φάρμακα που δεν χρειάζονται συνταγή.

Ο μη ειδικός (π.χ. φίλος ή συγγενής) μπορεί να γνωρίζει τη δράση ενός φαρμάκου από την προσωπική του εμπειρία (γιατί το έχει πάρει ο ίδιος για συγκεκριμένο λόγο), αλλά δεν γνωρίζει τις ειδικές μας ανάγκες, τις τυχόν αλληλεπιδράσεις του φαρμάκου που μας προτείνει με κάποιο άλλο φάρμακο που ήδη λαμβάνουμε, ή ακόμα τις πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειές του.

Κάθε φάρμακο προορίζεται να μας ανακουφίσει ή να θεραπεύσει ορισμένη πάθηση, όμως υπό ορισμένες συνθήκες μπορεί να προκαλέσει ανεπιθύμητες ενέργειες διαφόρων ειδών: π.χ. αλλεργικές αντιδράσεις, αποτέλεσμα αλληλεπίδρασης μεταξύ φαρμάκων ή μεταξύ φαρμάκων και τροφίμων. Σε αυτά τα ζητήματα τις απαντήσεις τις έχει μόνο ο γιατρός ή ο φαρμακοποιός μας, και σε αυτόν πρέπει να απευθυνόμαστε.

Γιατί δεν πρέπει να αγοράζουμε φάρμακα από το Διαδίκτυο;

Είναι αδύνατον να βεβαιωθούμε για την προέλευση ενός φαρμάκου που προσφέρεται μέσω του Διαδικτύου. Δεν μπορούμε να γνωρίζουμε εάν τα προϊόντα αυτά είναι τα εγκεκριμένα φάρμακα που πληρούν όλες τις προδιαγραφές ή εάν είναι παραποιημένα και επικίνδυνα. Μάλιστα, σύμφωνα με μελέτες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, περισσότερα από 50% των φαρμάκων που αγοράζονται από το Διαδίκτυο και ιστοσελίδες που κρύβουν την πραγματική τους διεύθυνση είναι παραποιημένα.

Γιατί χρειαζόμαστε τη συμβουλή ειδικού για τη χρήση φαρμάκων;

Τα φάρμακα που για να τα προμηθευτούμε χρειάζεται οπωσδήποτε συνταγή γιατρού, περιέχουν τα κατάλληλα συστατικά (δραστική ουσία) για την αντιμετώπιση/θεραπεία της κάθε πάθησης. Είναι σημαντικό να απευθυνόμαστε στον γιατρό για να μας εξετάσει και να μας "γράψει" τη συνταγή για το κατάλληλο φάρμακο για την πάθησή μας, αλλά και να μας δώσει συγκεκριμένες οδηγίες για τη λήψη του. Επίσης, ο γιατρός θα μας συμβουλεύσει και σε περίπτωση που έχουμε ανεπιθύμητες ενέργειες από ένα φάρμακο.

Για τα φάρμακα που χορηγούνται χωρίς συνταγή (ΜΗ.ΣΥ.ΦΑ.), ο φαρμακοποιός μπορεί να μας βοηθήσει να επιλέξουμε το καταλληλότερο για την περίπτωσή μας.

Προσοχή, ακόμα και τα φάρμακα που δεν χρειάζονται συνταγή πρέπει να λαμβάνονται με τον σωστό τρόπο (που θα συστήσει ο φαρμακοποιός) γιατί και αυτά τα φάρμακα μπορεί να έχουν ανεπιθύμητες ενέργειες.

Γιατί τα παιδιά και οι ηλικιωμένοι χρειάζονται ιδιαίτερη μέριμνα;

Τα παιδιά έχουν μεγαλύτερη ευαισθησία στα φάρμακα και λόγω της μικρότερης μάζας του σώματός τους (αυτό επηρεάζει τις δοσολογίες). Επίσης, δεδομένου ότι δεν έχουν «εκτεθεί» σε πολλές ουσίες, πρέπει να είμαστε προσεκτικοί για εμφάνιση αλλεργιών. Ο παιδίατρος είναι εκείνος που θα μας καθοδηγήσει για να δώσουμε οποιοδήποτε φάρμακο στα παιδιά.

Οι ηλικιωμένοι συχνά παίρνουν διαφόρων ειδών σκευάσματα για τις διαφορετικές παθήσεις που παρουσιάζονται με την ηλικία. Έτσι μεγαλώνει ο κίνδυνος αλληλεπιδράσεων μεταξύ τους. Επιπλέον, με την ηλικία αλλάζει ο τρόπος απορρόφησης των φαρμάκων (επομένως αλλάζουν οι ενδεδειγμένες δοσολογίες), ενώ ιδιαίτερη προσοχή απαιτούν σοβαρές παθήσεις που είναι πιο συχνές σε μεγάλη ηλικία (διαβήτης, καρδιαγγειακά, μυοσκελετικά προβλήματα κ.ά.).

Γιατί πρέπει να ζητάμε από τον γιατρό μας να μας ενημερώνει για το κόστος συμμετοχής στην αγορά φαρμάκου;

Είναι σημαντικό να ενημερώνουμε τον γιατρό για το ασφαλιστικό μας ταμείο ώστε να το λαμβάνει υπόψη του και να επιλέγει -όταν αυτό είναι δυνατό- ένα γενόσημο φάρμακο που έχει τη μικρότερη συμμετοχή για εμάς. Ένα φθηνό γενόσημο είναι εξίσου αποτελεσματικό με το αντίστοιχο ακριβό πρωτότυπο φάρμακο.